Een goede route ontstijgt de mountainbikesport

Singletrackbouwer Patrick Jansen is een echte liefhebber van de mountainbikesport. En dat komt ook naar voren in de ontwerpen van zijn routes. "Ik voeg graag technische elementen toe, het is niet alleen maar racen."

Een goede route ontstijgt de mountainbikesport

Hoe ben je ontwerper van duurzame mountainbikeroutes geworden?

"Vanuit mijn werkgever Probos, een kennis- en innovatiecentrum voor duurzaam bosbeheer, heb ik onderzoek gedaan naar schade en overlast door mountainbiken, omdat dat door bosbeheerders als knelpunt werd ervaren. Door overal ter wereld te gaan kijken, kreeg ik zelf ook interesse in het ontwerpen van routes. Zo ben ik vanuit Probos begonnen en bestaat sinds 2009 mijn bedrijf Tracks & Trails."

Hoe gaat dat in zijn werk zo'n route ontwikkelen?

"Het begint altijd met een lokaal initiatief, bijvoorbeeld van mountainbikers of terreineigenaren. Vanaf dat moment volg je tegelijkertijd twee paden. Er moet toestemming komen van de terreineigenaren, en de financiering moet geregeld worden. Die twee zaken steek je altijd tegelijk in, want je kunt wel veel tijd stoppen in het ontwikkelen van een tracé, maar als je vervolgens geen geld hebt, is al het werk voor niets geweest. Beide zaken moeten dus gelijk lopen. Het geld komt meestal van gemeentes, provincies of sponsoren. Wat betreft het tracé ga ik meestal met lokale mountainbikers om de tafel en het bos in. Ik zie dan wat zij voor ogen hebben en wat er mogelijk is. Omdat ik zelf op een wat andere manier tegen een bos aankijk, kan ik ze vaak op uitdagende stukjes bos wijzen en die in de route opnemen in plaats van uit te gaan van bestaande paden. Vervolgens moet er definitieve toestemming komen van de eigenaren. Soms handel ik de contacten af, soms doen de lokale mountainbikers dat. Na het verkrijgen van toestemming en wettelijke vergunningen en ontheffingen kunnen de singletracks worden uitgevlagd. Tot slot wordt de bodem rijklaar gemaakt en uistekende wortels en takken gesnoeid. Het hele proces duurt meestal meer dan een jaar, soms wel vijf."

"De totstandkoming van een nieuwe mountainbikeroute kan tot vijf jaar duren."

Met welke randvoorwaarden heb je zoal te maken?

"Er zijn verschillende soorten wetgeving en ontheffingen waar ik mee te maken krijg. De Flora- en faunawet, de Natuurschoonwet, de Waterwet, de Wet Ruimtelijke Ordening, Spoorwegwet, noem maar op. Het zijn soms veel partijen en dus veel administratieve rompslomp. Dit kan één van de redenen zijn waarom het zo lang duurt voordat een route in gebruik genomen wordt."

Een goede route ontstijgt de mountainbikesport

Welke route was voor jou een hoofdpijndossier?

"Ik heb een route aangelegd in het enige cultuurhistorische reservaat van ons land. Er was in dat gebied al veel gebeurd en de beheerder had al behoorlijk wat kritiek gekregen. Er werd dus met argusogen naar ons gekeken. Ik had met veel mensen te maken en afspraken met de ene persoon werden door een andere weer onderuit gehaald. Dat is niet echt prettig werken. Ook heb ik een route aangelegd waarbij de lokale mountainbikers weinig interesse toonden voor de route. Ik kreeg vrijwel geen feedback op wat ik aan het doen was. Dat is jammer, want ik bouw een route niet voor mezelf, maar voor hen."

Op welke route kijk je met groot plezier terug?

"Dat zijn altijd de routes waar lokale mountainbikers enthousiast over zijn. In Haaksbergen bijvoorbeeld. Meer dan honderd vrijwilligers, een route met leuke technische elementen. Mensen enthousiast zien te krijgen, dat vind ik belangrijk. Dat jeugd de bossen in trekt, of groepjes vrouwen. Het virus verspreiden, om het zo maar even te zeggen. Het gaat dan verder dan alleen mountainbiken, het wordt een sociaal project."

"Het virus verspreiden, mensen enthousiast zien te krijgen, dat vind ik belangrijk."

Ligt het onderhoud van routes bij mountainbike-/wielerclubs?

"Dat is in toenemende mate het geval. En er liggen steeds vaker contracten aan ten grondslag tussen eigenaren en mountainbikeclubs."

Spelen mtb-routes een rol in het promoten van regionaal toerisme?

"Zeker. Sommige routes worden omarmd door horecaondernemers. Kijk naar Oostvoorne, waar een café/restaurant speciaal faciliteiten voor mountainbikers heeft aangelegd. In Salland hetzelfde verhaal. In Overijssel stopt men €700.000 in het mountainbikeroutenetwerk. Als mountainbikers met de familie een huisje willen huren voor een week of weekend, heeft zo'n gebied natuurlijk extra aantrekkingskracht. Het fietsen wordt daarmee een economische component. Dat ziet men ook in sommige gebieden waar de routes nog niet zo uitdagend zijn. Men wil zich daar klaarmaken voor de toekomst. Want er komt een hele nieuwe generatie aan die niet alleen wil racen, maar juist technische uitdagingen zoekt. Flowy singletracks, maar ook north shore, rock gardens, pump tracks en kuipbochten. Daar kun je als regio mooi op inspringen."



Dé parcoursbouwer van Nederland

Patrick Jansen bouwde onder meer het Olympisch trainingsparcours op Papendal en de routes op de Utrechtse Heuvelrug. Met zijn bedrijf ontwerpt en bouwt hij duurzame mountainbikeroutes en werkt daarbij samen met grondeigenaren, NTFU-clubs en MTB'ers.

Meer info

Deel dit artikel

Dit vind je misschien ook interessant